× Zamknij
× zamknij menu

Indeks Pomocy

Przemyślany (Ukraina)

Tadeusz Jankiewicz wynajmował w swym mieszkaniu w Przemyślanych, okolice Lwowa, pokój Jakubowi Litmanowi. Po wkroczeniu Niemców w roku 1941 Polakom zostało zabronione wynajmowanie pokoi Żydom, w związku z czym Litman musiał opuścić jego mieszkanie. Tadeusz Jankiewicz pomagał jednak dotychczasowemu sublokatorowi przynosząc mu żywność do kamieniołomu gdzie ten pracował. Kiedy zaś wykrył, że Niemcy zamierzają wszystkich tam zgrupowanych Żydów zabić, ostrzegł Litmana i zaproponował mu pomoc w ucieczce. Umieścił go w kryjówce w lesie, gdzie donosił mu wszystko co potrzebne do przeżycia. W styczniu 1943 roku Niemcy wraz z Ukraińcami urządzili obławę w lesie i postrzelili Litmana. Pokrwawiony zdołał jednak dotrzeć do domu Jankiewicza. Ten, bez względu na ryzyko, umieścił go u siebie w mieszkaniu i zapewnił mu opiekę medyczną. Gdy Litman wyzdrowiał przeniósł go do znajomego leśnika, swego przyjaciela. Odwiedzał go często i zaopatrywał w środki konieczne do przeżycia. Po wojnie Litman wyjechał do USA, zaś Jankiewicz przeniósł się do centralnej Polski. Rodzina Kalińskich, Zenon z żoną Eugenią i synem Zbigniewem, zamieszkiwali w Przemyślanach, we wschodniej Galicji. W roku 1942 udzielili schronienia pięciu dziewczętom żydowskim: Sianka Berżer, Mariana Berżer, Minda Gross, Hanka Feler i  Stella Bam. Mieszkały one u nich do czasu aż Niemcy przeprowadzili obławę podczas której przeszukiwali dom po domie w poszukiwaniu Zydów. Wówczas cała rodzina wraz z uciekinierkami udała się do lasu, gdzie przetrwali aż do wyparcia Niemców z tych okolic. Zenon pomagał w tym czasie także innym Żydom, którzy ukrywali się w lesie.

Tadeusz Jankiewicz został uhonorowany tytułem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata w roku 1966.

Cała rodzina Kalińskich, Zenon, Eugenia i Zbigniew, została uhonorowana tytułem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata w roku 1994.